Mindfulness in de traditie van Thich Nhat Hanh

Blog - Bill Bryson, Thich Nhat Hanh en het Inter-zijn

Blog - Bill Bryson, Thich Nhat Hanh en het Inter-zijn

Jaren geleden schreef de Amerikaanse auteur Bill Bryson in 'Een kleine geschiedenis van bijna alles' over het wonderlijke verschijnsel dat wij continu atomen uitwisselen met elkaar en met onze omgeving. Het gelukkige toeval dat wij eigenlijk zijn is een wonder, zegt Bryson, want al die atomen vormen zich steeds weer tot die ene mens die wij zijn.

Als je dit begrijpt dan begrijp je ook dat wij niet doodgaan: we veranderen gewoon van samenstelling. Toen al vormde zich mijn wolk-met-geliefden die altijd boven mijn hoofd drijft, altijd bij mij. Kijk ma, kijk pa, wat ik allemaal doe...Bill Bryson, een onwaarschijnlijke guru, bracht de eerste metafysische AHA-moment in mijn leven!

Dualisme: jij OF ik

Dit idee van atomen uitwisselen bracht voor mij de dood, het leven en alles om mij heen bij elkaar. Of je dat nu wel of niet zo voelt: je bent deel van het geheel. Fysiek betekent het dat je niet verantwoordelijk bent voor je bestaan: atomen, genen en de natuur hebben je gevormd. Of iemand je wel of niet welgevormd vindt, je hebt er zelf weinig over te vertellen gehad.

(Blijft over natuurlijk je geest, die allerlei horrorverhalen verzint om je op het verkeerde pad te zetten: denken dat je aan een norm moet voldoen en dat je niet goed genoeg bent en, grootste denkfout van allemaal, dat je los staat van het geheel. Dit heet het dualisme, de waan dat je volkomen separaat van het universum bent of kunt functioneren).

Maar het blijkt zo simpel en anders te zijn. Het heeft nog 14 jaar geduurd voor ik in aanraking kwam met het Boeddhisme en daar ontdekte ik: of je nu Shakira, een Beatle of de kromme, blanke, zwarte of pimpelpaarse buurman/vrouw bent: ik ben deel van jou. Van die boom. Ook helaas van Trump. En hij van mij...

Inter-zijn: jij ⇔ ik

Bryson’s boek mag me gewezen hebben op mijn plek in het heelal en de betrekkelijkheid van de dood, pas toen ik Thich Nhat Hanh ging lezen ging ik voelen hoezeer die verbondenheid met álles het leven veranderde. Thay (Vietnamees voor 'leraar') zegt: "Kijk maar naar je kopje thee: haal de zon weg en er is geen thee". Zonder zon of water of de Aarde is er geen thee. Maar ook geen Mel. Of geen Thay. Maar haal je ons, mensen weg, dan is er ook geen zon. Alles komt tot stand en bestaat bij gratie van alles. Zoals een ander Zenmeester zegt: Een tafel is pas een tafel als je de zon, de aarde, de boom, de regen, de houthakker, de fabriek, fabrikant en uiteindelijk jou, de koper, eraan toevoegt. Haal één van die factoren weg en er is geen tafel. Dus is de tafel de zon en de regen is de tafel en en en...
Toen ik het eindelijk begreep liep ik dagenlang een beetje high rond. Plotseling liep ik in een bos waar ik de boom, het blad en de hemel was. Als jij huilt dan ben ik jou traan, jij mijn hartzeer. En plotseling kan ik jou niet de schuld geven van fouten want ik maakte ze met jou. Jij kan niet beoordeeld worden voor wie je bent want jij bent mij en ik houd van mij omdat ik van jou houd....

Kijk mij ons nou!

Dit leer je allemaal niet in één dag. Wel sneller dan het Frans of Chinees, maar iedere dag komt dat gevoel maar een klein beetje dichterbij: je bent niet alleen, je bent deel van het geheel. Jouw plekje is even belangrijk als dat van een ander. Wij zijn met z’n allen, met alles, gelijkwaardig aan mug, worm en de hele bliksemse oceaan. Dat moment, het besef dat het geheel gelijk is aan het kleinste atoom, het kleinste deeltje, is er één van: kijk mij nou! Kijk ons nou. Kijk nou…

Die verwondering draag ik nu iedere dag, ieder moment met me mee. Dankzij Bill Bryson en Thich Nhat Hanh. En dankzij mij want ik ben hen, zij zijn mij.

Overgenomen van blog Mel’s Milieu, gepubliceerd op 4 oktober 2017